Psychosociale zorg

Zorg waarbij het accent wordt gelegd op de wisselwerking tussen het gedrag van de mens in reactie op diens omgeving. Bijvoorbeeld de zorg bij de verwerking van een ingrijpende gebeurtenis (trauma) zoals een ongeval of een ernstige ziekte zoals bijvoorbeeld kanker. Psychosociale zorg is een verzamelnaam voor diverse ‘psychische’ aandoeningen. Bekende problemen zijn depressie, angstigheid of depressiviteit (neerslachtigheid, somber gevoel) en gespannenheid.

Ziekte.

Ziekte en behandeling geven niet alleen aanleiding tot lichamelijke klachten, maar ook vaak tot onder meer angst, onzekerheid, somberheid, wanhoop en aantasting van het gevoel van eigenwaarde en controle. Daarnaast zijn er vele sociale gevolgen bijvoorbeeld wanneer de patiënt eenzaam en/of afhankelijk raakt. De confrontatie met bijvoorbeeld kanker kan leiden tot een existentiële crisis. Het roept vragen op met betrekking tot wat voor de patiënt zinvol en van betekenis is. En hoewel werk voor veel mensen met kanker een belangrijke bron van emotionele steun en financiële zelfstandigheid kan betekenen, ondervinden veel mensen met een ernstige ziekte (kanker) problemen met werkhervatting.

Partners, ouders en kinderen van mensen met kanker zijn niet alleen een belangrijke bron van steun voor de zieke maar kunnen zelf ten gevolge van de ziekte eveneens belangrijke negatieve emotionele gevolgen ondervinden. Zij kennen ieder hun eigen problematiek die daarop afgestemde zorg behoeft.

Trauma’s

Je hebt iets ingrijpends meegemaakt en merkt dat dat nog steeds veel invloed op je heeft. Dat kan een verkeersongeluk zijn, een gewelddadige overval, een inbraak, maar bijvoorbeeld ook een echtscheiding of een plotseling ontslag. Je merkt dat je gespannen bent, schrikachtig en onrustiger dan normaal. Je wordt soms ineens overvallen door flashbacks van de gebeurtenis of hebt nachtmerries waarin het lijkt alsof je het opnieuw beleeft. Wat er is gebeurd is zo anders, pijnlijk, schokkend of extreem dat het je als het ware niet lukt om het zomaar in te passen in je hoofd.  Herken je dit, dan is het mogelijk dat je traumaklachten of een posttraumatische stress-stoornis (PTSS) hebt.

Daarnaast kan zo’n ingrijpende gebeurtenis de manier waarop je over jezelf, andere mensen en de wereld denkt negatief beïnvloeden. Je kunt bijvoorbeeld last hebben van schaamte- en schuldgevoelens en minder vertrouwen hebben in andere mensen. Je voelt je alleen en onzeker, je hebt het idee dat je onveilig bent, dat er elk moment weer iets naars kan gebeuren. Je zelfbeeld en zelfvertrouwen hebben een deuk opgelopen.

Wat kun je eraan doen?

Uit onderzoek is gebleken dat de vermijding de klachten in stand houdt. Door niet meer te vermijden, maar je juist bloot te stellen aan de pijnlijke herinneringen, kun je verwerken wat er is gebeurd. Door de confrontatie met de nare ervaring aan te gaan, neemt de pijn van de herinneringen af. Ook geef je jezelf de kans om te ervaren dat je het aan kunt om eraan te denken. De herbelevingen zullen hierdoor afnemen.

Verder is het belangrijk om te onderzoeken welke invloed de ingrijpende gebeurtenis nu nog op je heeft. Welke gedachten en gevoelens spelen een rol? Je gaat die gedachten opsporen en onder de loep nemen, zodat je ze kunt vervangen voor andere, meer helpende gedachten.

Wanneer weet u dat u hulp nodig heeft?

Als u zich gevangen blijft voelen in uw gevoelens van wanhoop, verdriet en angst. Wanneer u veel piekert en slecht slaapt. Wanneer u zo veel moeite heeft zich te concentreren dat u niet meer in staat bent de dingen te doen die u normaal gesproken doet. En ook wanneer u de behoefte voelt aan een extra steuntje in uw rug. Na een ingrijpende gebeurtenis kun je psychische klachten ontwikkelen. Je voelt je depressief, moe en je hebt last van piekeren. Gevolg is dat de herinneringen zich aan je blijven opdringen, vaak met alle angst die erbij hoort.Mensen met PTSS hebben last van verhoogde prikkelbaarheid. Je voelt je bijvoorbeeld gespannen,onrustig en alerter. Het kan ook zo zijn dat je slechter slaapt en moeite hebt met concentratie. Vaak merken mensen ook dat ze schrikachtig zijn en sneller geïrriteerd raken.

Jongeren

Een aanzienlijk deel van de jongeren ontwikkelt probleemgedrag in de puberteit. Sommige jongeren zijn echter kwetsbaarder voor het ontwikkelen van probleemgedrag dan anderen. Ouders blijken een belangrijke rol te spelen.

Probleemgedrag kan van alles inhouden: jongeren kunnen agressief, crimineel en regelovertredend gedrag vertonen, maar ook depressief of angstig worden.

De sociale omgeving heeft invloed op het wel of niet ontwikkelen van probleemgedrag. Kinderen die snel gefrustreerd zijn, bijvoorbeeld, hebben meer kans om probleemgedrag te ontwikkelen.Nieuw onderzoek wijst echter uit dat echtscheiding voor de kinderen grote problemen met zich mee kan brengen.

Nieuw onderzoek wijst uit dat echtscheiding voor de kinderen problemen met zich mee kan brengen.

De gevolgen voor de kinderen kunnen groot zijn. De scheiding van hun ouders is voor hen niet de oplossing van een onhoudbare situatie, maar soms het begin van een lange zoektocht naar rust en stabiliteit. Deze kinderen kunnen groeien met de angst dat ze de fouten van hun ouders zullen herhalen.

www.nvpa.org/psychosociale therapie

0
Jaar ervaring
0
Tevreden klanten
0
Kopjes koffie